کتاب اسلام المسلم باسلام محمد خاتم الانبیاء - جلد 2
۱اگر بر کسی در اثناء نماز حدثی عارض شود (وضویش به غیر عمد فاسد شود) پس وی باید دوباره وضوء گرفته و نمازش را ادامه دهد و بین این اعمال حرف نزند و اگر حرف زد نماز وی باطل می شود و باید از اوّل شروع کند.
گرچه بعد از تشهّد باشد.
۲و البتّه شروع کردن نماز از اوّل بهتر است.
دلیل:
رسول اللهﷺ : وقتی کسی از شما در نماز قئ (استفراغ) کند و یا که خون دماغ شود؛ پس از نماز انصراف کرده و برود وضوء بگیرد و مادامی که سخن نگفته باشد ادامه ی نمازش را بخواند.
صحيح ابن حبان ج3ص260مصباح الزجاجه ج1ص223بلوغ المرام ج1ص17سنن الكبري للبيهقي ج3ص139الفتح الكبير ج3ص161سنن ابن ماجه ج1ص385سنن الدارقطني ج1ص160
۳و اگر این اتّفاق برای امام بیافتد (در اثناء نماز حدثی عارض شود) پس امام کس دیگری را بجای خود بِکِشد و جایگزین کند و خودش برود و وضوء گیرد و نمازش را ادامه دهد. اگر جایگزینش نماز را تمام کرده باشد پس وی می تواند در مکانی که وضوء گرفته است، نمازش را تمام کند یا اینکه برگشته و نماز را در همان جای قبلی خود به اتمام برساند و اگر جایگزینش نماز را تمام نکرده باشد برگشته و پشت سر جایگزین ادامه دهد.
دلیل:
از حضرت علی (رض): اگر کسی هنگام امامت وضویش باطل شود، پس بینی خود را بگیرد و کس دیگری را بجای خود بیاورد.
سنن الدارقطنی ج1ص162جامع المسانید و المراسیل چ16ص36
و شرایط مقتدی نیز مانند امام می باشد و فقط دیگری را بجای خود نکشد.
اگر کسی در نماز باشد و در این حال بر وی جنون عارض شود و یا اینکه بیهوش شود و یا اینکه احتلامی شود (در نماز بخوابد و بر وی غسل واجب شود) و یا اینکه با صدا بخندد و یا اینکه از روی عمد وضویش را بشکند و یا اینکه بر وی ادرار زیاد برسد و یا اینکه عضوی از بدن زخمی شود و از آن خون روان شود و یا به گمان اینکه وضویش شکسته است از مسجد خارج شود و بعد از خروج معلوم شود که وضویش نشکسته است؛ در همه ی این صورت ها نماز وی باطل می شود و باید از اول شروع بکند.
دلیل:
زیرا پیدا شدن این عوارض در نماز نادر است. الهدایه و البنایه ج2ص388اللباب ج1ص51
اگر کسی بعد از تشهّد آخر کاری منافی نماز انجام دهد، پس نمازش تمام است و واجبش (با سلام خارج شدن) ترک شده است.
و اگر امام این کار را انجام دهد، نماز مسبوق باطل است.
مسبوق: کسی که به یک یا چند رکعت از نماز امام نرسیده باشد.
اگر متیمِّم (کسی که با تیمّم نماز می خواند) بعد از تشهّد آخر آب ببیند، پس نماز وی باطل است.
دلیل:
زیرا باعث خروج غیر اختیاری از نماز شد و خروج اختیاری نزد امام اعظم (رض) فرض است و امامین (امام محمد (رض) و امام ابویوسف (رض) شاگردان امام اعظم (رض)) گویند که نماز وی تمام است.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.