احادیث بدعت:
حال حدیث هایی را که در باره ی بدعت روایت شده را می آوریم تا باور کنیم که این اعمال اگر یک هزارم نیز، احتمال بدعت بودن آن رود، چگونه باید در مقابل الله ﷻ جوابگو بود؟
❝
قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلّم لَا يَقْبَلُ اللَّهُ لِصَاحِبِ بِدْعَةٍ صَوْمًا وَلَا صَلَاةً وَلَا صَدَقَةً وَلَا حَجًّا وَلَا عُمْرَةً وَلَا جِهَادًا وَلَا صَرْفًا وَلَا عَدْلًا يَخْرُجُ مِنْ الْإِسْلَامِ كَمَا تَخْرُجُ الشَّعَرَةُ مِنْ الْعَجِينِ . رسول الله ﷺ: الله ﷻ
سنن ابن ماجه ج1 ص19 - مصباح الزجاجه ج1ص49 - الترغیب و الترهیب ج1ص45 – جامع المسانيد و المراسیل ج2ص502
از صاحب بدعت، نه نمازش را قبول می کند و نه روزه و نه صدقه و نه حج و نه عمره و نه جهاد و نه روی گردانی (توبه و یا نافله) و نه عدالت (فریضه) و خارج خواهد شد از اسلام همچنان که موی از خمیر خارج می شود.
❝
فَقَالَ الْعِرْبَاضُ صَلَّى بِنَا رسول الله صلى الله عليه وسلّم ذَاتَ يَوْمٍ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا فَوَعَظَنَا مَوْعِظَةً بَلِيغَةً ذَرَفَتْ مِنْهَا الْعُيُونُ وَوَجِلَتْ مِنْهَا الْقُلُوبُ فَقَالَ قَائِلٌ يَا رسول الله صلى الله عليه وسلّم كَأَنَّ هَذِهِ مَوْعِظَةُ مُوَدِّعٍ فَمَاذَا تَعْهَدُ إِلَيْنَا فَقَالَ أُوصِيكُمْ بِتَقْوَى اللَّهِ وَالسَّمْعِ وَالطَّاعَةِ وَإِنْ عَبْدًا حَبَشِيًّا فَإِنَّهُ مَنْ يَعِشْ مِنْكُمْ بَعْدِي فَسَيَرَى اخْتِلَافًا كَثِيرًا فَعَلَيْكُمْ بِسُنَّتِي وَسُنَّةِ الْخُلَفَاءِ الْمَهْدِيِّينَ الرَّاشِدِينَ تَمَسَّكُوا بِهَا وَعَضُّوا عَلَيْهَا بِالنَّوَاجِذِ وَإِيَّاكُمْ وَمُحْدَثَاتِ الْأُمُورِ فَإِنَّ كُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ وَكُلَّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ.
مستدرک علی الصحیحین ج1ص186- سنن ابن ماجه ج1 ص15- مسند امام احمدج5ص109- سنن ابی داوود ج12 ص358
از عرباض (رض) : رسول الله ﷺ با ما نماز خواندند و بعد رو به ما کرده و موعظه کردند؛ موعظه ای بلیغ که چشمان را گریان کرد و قلب ها ترسید و کسی به ایشان عرض کرد یا رسول اللهﷺگویا که این موعظه ی وداع کننده است، پس بر ما چه چیزی عهد می کنی؟حضرت ﷺ گفتند: بر شماست که تقوی پیشه کنید و فرمانبرداری کنید از امیر خود گرچه آن امیر یک بنده ی حبشی باشد؛ زیرا هر که بعد از من زنده باشد زود است که اختلافات زیادی ببیند، پس بر شما لازم است سنّت من و سنّت خلفای راشدین بعد از من، و پس با چنگ و دندان بر آن بچسبید و دور باشید از محدثات (نو پیدا شده ها)؛ زیرا هر محدثی بدعت است و هر بدعتی گمراهی.
❝
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مَنْصُورٍ الْحَنَّاطُ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ أَبِي الْمُغِيرَةِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ رسول الله صلى الله عليه: أَبَى اللَّهُ أَنْ يَقْبَلَ عَمَلَ صَاحِبِ بِدْعَةٍ حَتَّى يَدَعَ بِدْعَتَهُ.
سنن ابن ماجه ج1 ص15- فتح الکبیر ج1ص15
رسول الله ﷺ : الله ﷻ از قبول عبادت صاحب بدعت ابا می کند (نمی پذیرد) تا وقتی که از بدعتش برگردد.
❝
ذَكَرُوا عِنْدَ رسول الله صلى الله عليه وسلّم مَوْلَاةً لِبَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَ إِنَّهَا تَقُومُ اللَّيْلَ وَتَصُومُ النَّهَارَ قَالَ فَقَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلّم لَكِنِّي أَنَا أَنَامُ وَأُصَلِّي وَأَصُومُ وَأُفْطِرُ فَمَنْ اقْتَدَى بِي فَهُوَ مِنِّي وَمَنْ رَغِبَ عَنْ سُنَّتِي فَلَيْسَ مِنِّي إِنَّ لِكُلِّ عَمَلٍ شِرَّةً ثُمَّ فَتْرَةً فَمَنْ كَانَتْ فَتْرَتُهُ إِلَى بِدْعَةٍ فَقَدْ ضَلَّ وَمَنْ كَانَتْ فَتْرَتُهُ إِلَى سُنَّةٍ فَقَدْ اهْتَدَى. نزد رسول الله ﷺ عرض كردند
مسند امام احمد ج47ص451 - مجمع الزوائد ج4ص422
که یکی از موالی بنی عبدالمطلب روز را روزه می گیرد و شب را به عبادت می گذراند. رسول الله ﷺ فرمودند ولی من می خوابم و نماز می خوانم و روزه می گیرم و افطار می کنم پس هر کس به من اقتداء کند پس از من است و هر کس که از سنّت من روی گرداند پس از من نیست و برای هر عملی نشاط و حرصی است و بعد از آن فترت (روش) فرد است پس هر کس که فترت وی به سوی بدعت باشد پس همانا گمراه شده است و هر کس فترت وی بر سنّت باشد پس همانا وی هدایت یافته است.
❝
كَانَ رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَطَبَ احْمَرَّتْ عَيْنَاهُ وَعَلَا صَوْتُهُ وَاشْتَدَّ غَضَبُهُ حَتَّى كَأَنَّهُ مُنْذِرُ جَيْشٍ يَقُولُ صَبَّحَكُمْ وَمَسَّاكُمْ وَيَقُولُ بُعِثْتُ أَنَا وَالسَّاعَةُ كَهَاتَيْنِ وَيَقْرُنُ بَيْنَ إِصْبَعَيْهِ السَّبَّابَةِ وَالْوُسْطَى وَيَقُولُ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ خَيْرَ الْحَدِيثِ كِتَابُ اللَّهِ وَخَيْرُ الْهُدَى هُدَى مُحَمَّدٍ وَشَرُّ الْأُمُورِ مُحْدَثَاتُهَا وَكُلُّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ ... . رسول الله ﷺ
صحیح مسلم ج6ص127- سنن نسائی کبری ج1ص550 - سنن ابن ماجه ج1ص17- مسند امام احمد ج4ص248 - السنن الکبری للبیهقی ج4ص447
وقتی خطبه می خواند چشمانشان قرمز می شد و صدایش بالا می رفت و غضبش زیاد می شد گویا که لشکری را (برای جنگ) انذار (ترساندن) می کرد و می گفتند: بر شما روز و شب می گذرد و می گفت من مبعوث شدم (به پیامبری) در حالی که قیامت مانند (نزدیکی) این دو انگشت (نزدیک است) و بین انگشت سبابه و وسطایشان را جمع می کردند و می گفت اما بعد (از اقوال گذشته) همانا بهترین حدیث (کلام) کتاب الله (قرآن) و بهترین هدایت ها، هدایتی است که محمّد ﷺ آورده است و بدترین امور نوپیداهای آن می باشد و هر بدعتی گمراهی است... .
❝
أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِبِلَالِ بْنِ الْحَارِثِ اعْلَمْ قَالَ مَا أَعْلَمُ يَا رسول الله صلى الله عليه وسلّم قَالَ اعْلَمْ يَا بِلَالُ قَالَ مَا أَعْلَمُ يَا رسول الله صلى الله عليه وسلّم قَالَ إِنَّهُ مَنْ أَحْيَا سُنَّةً مِنْ سُنَّتِي قَدْ أُمِيتَتْ بَعْدِي فَإِنَّ لَهُ مِنْ الْأَجْرِ مِثْلَ مَنْ عَمِلَ بِهَا مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْئًا وَمَنْ ابْتَدَعَ بِدْعَةَ ضَلَالَةٍ لَا تُرْضِي اللَّهَ وَرَسُولَهُ كَانَ عَلَيْهِ مِثْلُ آثَامِ مَنْ عَمِلَ بِهَا لَا يَنْقُصُ ذَلِكَ مِنْ أَوْزَارِ النَّاسِ شَيْئًا.
سنن ترمذی ج7ص415 - سنن ابن ماجه ج1ص76 - معجم الطبرانی الکبیر ج17ص16
رسول الله ﷺ می فرمایند: هرکس سنّتی از سنّت های من، که میرانده شده است را زنده گرداند برای او پاداشی خواهد بود برابر پاداش کسانی که بدان سنّت عمل می کنند بدون اینکه پاداش او چیزی از پاداش آنان بکاهد و هر کس بدعتی در دین پدید آورد که الله ﷻ و رسولش ﷺ به آن خشنود نیستند؛ برای او جزایی همچون عامل بدان بدعت خواهد بود بدون اینکه چیزی از گناه مردم بکاهد.
❝
قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلّم إِنَّهُ سَيَلِي أَمْرَكُمْ مِنْ بَعْدِي رِجَالٌ يُطْفِئُونَ السُّنَّةَ وَيُحْدِثُونَ بِدْعَةً وَيُؤَخِّرُونَ الصَّلَاةَ عَنْ مَوَاقِيتِهَا قَالَ ابْنُ مَسْعُودٍ يَا رسول الله صلى الله عليه وسلّم كَيْفَ بِي إِذَا أَدْرَكْتُهُمْ قَالَ لَيْسَ يَا ابْنَ أُمِّ عَبْدٍ طَاعَةٌ لِمَنْ عَصَى اللَّهَ قَالَهَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ.و سَمِعْت أَنَا مِنْ مُحَمَّدِ بْنِ الصَّبَّاحِ مِثْلَهُ. رسول الله ﷺ فرمودند:
مسند امام احمد باب مسند عبدالله ابن مسعود ج8 ص136- السنن الکبری للبیهقی ج 3ص127
همانا به زودی بعد از من کسانی امور شما مسلمانان را به دست خواهند گرفت که سنّت را می میرانند و نماز را از اوقاتش تأخیر می کنند. ابن مسعود (رض) گفت یا رسول الله ﷺ اگر در زمان من آن حادثه اتّفاق بیافتد من چه کار کنم (در آن زمان تکلیف ما چیست؟) رسول الله ﷺ فرمودند؛ ای ابن ام عبد (کنیه ی ابن مسعود (رض)) اطاعت از کسی که الله ﷻ را عاصی شود جائز نیست و این را سه بار گفتند.
❝
عَنْ غُضَيْفِ بْنِ الْحَارِثِ الثُّمَالِيِّ قَالَ بَعَثَ إِلَيَّ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ مَرْوَانَ فَقَالَ يَا أَبَا أَسْمَاءَ إِنَّا قَدْ أَجْمَعْنَا النَّاسَ عَلَى أَمْرَيْنِ قَالَ وَمَا هُمَا قَالَ رَفْعُ الْأَيْدِي عَلَى الْمَنَابِرِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَالْقَصَصُ بَعْدَ الصُّبْحِ وَالْعَصْرِ فَقَالَ أَمَا إِنَّهُمَا أَمْثَلُ بِدْعَتِكُمْ عِنْدِي وَلَسْتُ مُجِيبَكَ إِلَى شَيْءٍ مِنْهُمَا قَالَ لِمَ قَالَ لِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا أَحْدَثَ قَوْمٌ بِدْعَةً إِلَّا رُفِعَ مِثْلُهَا مِنْ السُّنَّةِ فَتَمَسُّكٌ بِسُنَّةٍ خَيْرٌ مِنْ إِحْدَاثِ بِدْعَةٍ. غُضَيْفِ بْنِ الْحَارِثِ الثُّمَالِيِّ (رض) : عبدالملک بن مروان
مسند امام احمد ج34ص325 - مجمع الزوائد ج1ص447 - الترغیب و الترهیب ج1ص45
به سوی من کسی را فرستاده بود و گفته بود که ای أَبَا أَسْمَاءَ، ما مردم را برای دو چیز جمع کردیم؛ یکی اینکه در منبر دستها را بالا می بریم (به هنگام سخنرانی) و دیگری هم اینکه بعد از نماز صبح و عصر برای مردم قصه تعریف می کنیم. من جواب دادم که اما آن دو چیزی که گفتی، به نزد من بارزترین نمونه از بدعتهای تو می باشد و من به هیچ یک از این ها (برای شرکت در آنها) تو را اجابت نکنم؛ زیرا رسول الله ﷺ فرمودند: قومی بدعتی در دین نیاورند مگر اینکه مثل آن از سنّت خواهد مرد. پس تمسّک به سنّت، از احداث بدعت اولی است.
و حدیث های دیگر که در این مجموعه ی کوچک نمی گنجند و عاقل را برای درک کافیست.