0%
بازگشت
↻بچرخانید
بسم الله الرحمن الرحیم
قَالَ يَا قَوْمِ أَرَأَيْتُمْ إِنْ كُنْتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٍ مِنْ رَبِّي وَآتَانِي مِنْهُ رَحْمَةً فَمَنْ يَنْصُرُنِي مِنَ اللَّهِ إِنْ عَصَيْتُهُ ۖ فَمَا تَزِيدُونَنِي غَيْرَ تَخْسِيرٍ ﴿63﴾
هُود
تفسیر

صالح گفت: ای قوم من به بگویید: اگر بر فرض من از پروردگار خودم دارای معجزه و نشانه و حجتی باشم و الله به من رحمت نبوت داده باشد، بعد به سخن شما گوش کرده و آن را ترک کنم و شما را از شرک منع نکنم و رسالت خود را نرسانم و به پروردگارم عصیان بورزم، در این صورت چه کسی مانع عذاب من خواهد شد؟ آنچه که هست اینکه شما با این سخنان خود برای من چیزی جز زیان نخواهید داشت و همینطور با این سخن خود کاری نمیکنید جز اینکه زیان کشی خود را میافزایید.

مستندات
قَالَ يَا قَوْمِ أَرَأَيْتُمْ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٍ مِّن رَّبِّي وَآتَانِي مِنْهُ رَحْمَةً
صالح میگوید: ای قوم من به من خبر بدید که اگر من بیان و حجت و دینی داشته باشم که آن پروردگارم به من داده است و الله مرا با اسلام و نبوت، مورد اکرام قرار داده باشد، آیا برای من روا باشد که آن را ترک کنم؟و شما را به الله دعوت نکنم و به دینش دعوتتان نکنم؟ (بحر العلوم)
فرض کنید که نبوت من حقیقت داشته باشد حالا نگاه کنید و ببینید اگر از شما تبعیت کنم و به پروردگارم عاصی شوم... (نسفی)
حرف شک آوردن در نبوت خود به اعتبار مخاطبان است. (بیضاوی)
فَمَن يَنصُرُنِي مِنَ اللَّهِ إِنْ عَصَيْتُهُ
اگر به دین شما برگردم و دین الله را ترک کنم، چه کسی مانع عذاب من خواهد شد؟ (بحر العلوم)
در تبلیغ رسالت و منع شما از عبادت بتان، ... (نسفی)
فَمَا تَزِيدُونَنِي غَيْرَ تَخْسِيرٍ
شما با گفتار خود برای من چیزی اضافه نمیکنید جز اینکه چشم من به خسران و زیان شما بازتر میشود. (بحر العلوم)
شما چیزی برای من نمیافزایید جز تکذیب و انکار که خود باعث خسران شماست. (بحر العلوم)
گفته میشود: اگر من آنچه را که بر من واجب شده را ترک کنم چیزی جز خسران برای من نمیافزایید چراکه وقتی عذاب الله بر من نازل شود کسی نمیتواند مانع آن شود. (بحر العلوم)
شما با گفتن : أتنهانا أن نعبد ما يعبد آباؤنا، چیزی جز نسبت من به خسران ندارید و من نیز چیزی جز نسبت خسران به شما را ندارم. (نسفی)
وَيَا قَوْمِ هَٰذِهِ نَاقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً فَذَرُوهَا تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ قَرِيبٌ ﴿64﴾
هُود
تفسیر

ای قوم من این شتر برای شما بعنوان معجزه ی من و نشانه ی صدق من است پس بگذارید آن شتر در زمین خدا به چرا مشغول باشد و بر شما مشقتی از آن نمیرسد و به آن شتر ضرری نرسانید چراکه اگر آن را بکشید، خیلی زود عذاب در همین دنیا شما را خواهد گرفت.

مستندات
وَيَا قَوْمِ هَٰذِهِ نَاقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً
قوم وی از صالح خواستند که برای آنها از صخره ایکه به آن اشاره میکنند شتری را بیرون آورد و حضرت صالح دعا کرد و برای آنان شتر ده ماه آبستن بیرون آورد و آن شتر بچه آورد. (خازن)
اضافه ی شتر به الله و گفتن شتر خدا برای بیان شرافت آن شتر است مثل عبدالله و بیت الله. (خازن)
این شتر بعنوان معجزه و نشانه ی صدق نبوت صالح برای آنان بود. (خازن)
تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ
در زمین خدا از گیاهان و علف آن تغذیه خواهد کرد و بر شما تکلیف و خرجی نخواهد داشت. (خازن)
وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ قَرِيبٌ
آن را نکشید که اگر چنین کنید شما را غذابی نزدیک یعنی در دنیا خواهد گرفت. (خازن)
عذابی نزدیک که از وقت کشتن شما دیری نخواهد گذشت مگر اینکه عذاب بر شما خواهد آمد و آن سه روز است. (بیضاوی)
فَعَقَرُوهَا فَقَالَ تَمَتَّعُوا فِي دَارِكُمْ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ ۖ ذَٰلِكَ وَعْدٌ غَيْرُ مَكْذُوبٍ ﴿65﴾
هُود
تفسیر

قوم صالح شتر را سر بریدند و صالح به آنان گفت: سه روز باقی مانده قبل از آمدن عذاب را در شهر خود، خوش باشید و استفاده کنید، این وعید قابلیت دروغ بودن ندارد.

مستندات
فَعَقَرُوهَا
یعنی به امر آنها شخصی به نام قذار بن سالف، آن شتر را سر برید. (مظهری)
فَقَالَ تَمَتَّعُوا فِي دَارِكُمْ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ
صالح به آنان گفت: در دنیا و یا در شهر خود زندگی کنید به مدت سه روز. (مظهری)
چهارشنبه و پنجشنبه و جمعه و روز اول روی هایتان زرد شود و در روز دوم سرخ و در روز سوم سیاه شده و هلاک خواهید شد. (مظهری)
ذَٰلِكَ وَعْدٌ غَيْرُ مَكْذُوبٍ
این وعده ای است که دروغ نیست. (مظهری)
و عذاب در روز چهارم بر آنان آمد. (مظهری)
فَلَمَّا جَاءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا صَالِحًا وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ بِرَحْمَةٍ مِنَّا وَمِنْ خِزْيِ يَوْمِئِذٍ ۗ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ الْقَوِيُّ الْعَزِيزُ ﴿66﴾
هُود
تفسیر

وقتی فرمان عذاب آمد، صالح را نجات دادیم و همراه وی ایمان آورندگان را نیز از عذاب آن روز یعنی روز هلاک قومش، نجات دادیم و این نجات از رسوایی آن روز بود و همچنین از رسوایی در روز قیامت نیز نجات دادیم و ای رسول الله ص قطعا پروردگارت قوی است که دوستان و اولیای خود را یاری رسان است و بر همه چیز غالب است و چیزی وی را عاجز نمیگرداند.

مستندات
فَلَمَّا جَاءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا صَالِحًا وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ
وقتی عذاب ما آمد. (ابوسعود)
امر به نزول عذاب آمد. (ابوسعود)
صالح و افرادی که همراه وی ایمان آورده بودند را نجات دادیم. (ابوسعود)
و یا ایمان آورندگان را همراه صالح نجات دادیم. (ابوسعود)
بِرَحْمَةٍ مِّنَّا
به سبب رحمتی بزرگ از ما بود. (ابوسعود)
و این رحمت به نسبت صالح نبوت بود و به نسبت مومنان، ایمان آنها بود. (ابوسعود)
با رحمت و مهربانی ما نجات یافتند. (ابوسعود)
وَمِنْ خِزْيِ يَوْمِئِذٍ
و از رسوایی آن روز نیز نجات دادیم و آن رسوایی همان هلاک به صیحه (صدای مهیب) است. (ابوسعود)
و یا از عذاب روز قیامت نیز نجات دادیم. (ابوسعود)
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ الْقَوِيُّ الْعَزِيزُ
قادر بر همه چیز است. (ابوسعود)
و غالب بر همه چیز است.(ابوسعود)
از انجا که نجات دوستان در وقت نزول عذاب از اهمیت بسیاری برخوردار است اولا نجات آنان را ذکر کرد و بعد هلاک دشمنان را آورد. (ابوسعود)
قوی یعین انتقام گیرنده از دشمن و یاری رسان دوستان است و عزیز یعنی منیع در ملک و سلطانش که چیزی وی را عاجز نمیگرداند. (تاویلات اهل سنت)
وَأَخَذَ الَّذِينَ ظَلَمُوا الصَّيْحَةُ فَأَصْبَحُوا فِي دِيَارِهِمْ جَاثِمِينَ ﴿67﴾
هُود
تفسیر

و کسانی که با کفر ورزیدن به خود ظلم کرده بودند، را بانگ مرگبار فرا گرفت و به زانو درآمدند و هلاک شدند.

مستندات
وَأَخَذَ الَّذِينَ ظَلَمُوا الصَّيْحَةُ
کسانی را که با کفر به خود ستم کرده بودند را بانگ گرفت. (خازن)
هلاک آنان به این طریق بوده است که جبرئیل بر آنان بانگی زد و همه مردند. (خازن)
گفته شده است: صدایی از آسمان آمد که در آن بانگ تمامی صاعقه ها بود و صدای هرآنچه در زمین بود نیز در آن بود و قلبهای آنان تکه تکه شد و همگی مردند. (خازن)
فَأَصْبَحُوا فِي دِيَارِهِمْ جَاثِمِينَ
روی زمین افتادگان و هلاک شدگان گشتند. (خازن)
خاموش و مرده گشتند. (بحر العلوم)
كَأَنْ لَمْ يَغْنَوْا فِيهَا ۗ أَلَا إِنَّ ثَمُودَ كَفَرُوا رَبَّهُمْ ۗ أَلَا بُعْدًا لِثَمُودَ ﴿68﴾
هُود
تفسیر

طوری که انگار هیچگاه زنده نبوده اند و انگار که وجود نداشته اند. آگاه باشید که ثمود به پروردگارشان کفر ورزیدند. آگاه باشید که دوری از رحمت بر ثمود باد.

مستندات
كَأَن لَّمْ يَغْنَوْا فِيهَا
چنان شدند که گویا اصلا در این دنیا نبوده اند. (بحر العلوم)
گویا که در آن دیار نبوده اند و گویا که اصلا نبوده اند. (بحر العلوم)
أَلَا إِنَّ ثَمُودَ كَفَرُوا رَبَّهُمْ
یگانگی پروردگارشان را انکار کردند. (بحر العلوم)
تصریح به کفر آنان در حالیکه از قصه معلوم است برای تقبیح کار آنان است و بیان اینکه چرا آنان مستحق لعن و دعای علیه شا شده اند، میباشد. (ابوسعود)
أَلَا بُعْدًا لِّثَمُودَ
خواری و دوری از رحمت بر ثمود باد. (بحر العلوم)
وَلَقَدْ جَاءَتْ رُسُلُنَا إِبْرَاهِيمَ بِالْبُشْرَىٰ قَالُوا سَلَامًا ۖ قَالَ سَلَامٌ ۖ فَمَا لَبِثَ أَنْ جَاءَ بِعِجْلٍ حَنِيذٍ ﴿69﴾
هُود
تفسیر

همانا که فرستادگان ما به پیش ابراهیم آمدند و گفتند که من برای سلام و صلح آمده ایم و سلام میدهیم بر تو و ابراهیم گفت: جواب من نیز همین است و سلام بر شما نیز باد، پس ابراهیم درنگ نکرد و گوساله ی کباب شده بر بروی سنگ داغ شده آورد.

مستندات
وَلَقَدْ جَاءَتْ رُسُلُنَا
جبرئیل و میکائیل و اسرافیل آمدند. (نسفی)
و یا جبرئیل به همراه یازده فرشته ی دیگر. (نسفی)
از سدی: یازده فرشته در صورت جوان پاکیزه و خوبروی، آمدند. (ابوسعود)
عبارت فرستادیم نیاورد چراکه این فرشتگان مامور برای آمدن به ابراهیم نبودند بلکه ماموریت آنان برای قوم لوط بوده است. (ابوسعود)
إِبْرَاهِيمَ بِالْبُشْرَىٰ
بشارت به فرزند. (نسفی)
و یا برای هلاک قوم لوط. (نسفی)
برای بشارت دادن فرزند از همسرش ساره آمده بودند که همان حضرت اسحاق باشد. (ابوسعود)
و بشارت به این قضیه که به وی ضرری نخواهد رسید. (ابوسعود)
قَالُوا سَلَامًا
گفتند: به تو سلام باد. (نسفی)
جواب من نیز سلام است. (بیضاوی)
یا وعلیکم السلام گفت. (بیضاوی)
قول ما سلام و صلح دارد. (ابوسعود)
قَالَ سَلَامٌ
گفت: امرتان و شانتان، سلام صلح است. (نسفی)
فَمَا لَبِثَ أَن جَاءَ بِعِجْلٍ حَنِيذٍ
در آوردن غذا تاخیری نکرد و بلکه زود آورد. (نسفی)
آوردن آن طولی نکشید. (نسفی)
گوساله ای کباب شده با سنگ تفته آورد. (نسفی)
گفته اند: گشتی آورد که چربی از آن میچکید. (بیضاوی)
فَلَمَّا رَأَىٰ أَيْدِيَهُمْ لَا تَصِلُ إِلَيْهِ نَكِرَهُمْ وَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً ۚ قَالُوا لَا تَخَفْ إِنَّا أُرْسِلْنَا إِلَىٰ قَوْمِ لُوطٍ ﴿70﴾
هُود
تفسیر

وقتی حضرت ابراهیم دید که دست آنان به غذا دراز نمیشود، این عملشان را بد دانست و در دلش ترسی افتاد و فرشتگان گفتند: نترس که ما برای هلاک قوم لوط فرستاده شده ایم.

مستندات
فَلَمَّا رَأَىٰ أَيْدِيَهُمْ لَا تَصِلُ إِلَيْهِ
وقتی ابراهیم دید که دست فرشتگان به غذا نمیرود و از آن میخورند. (مظهری)
دستشان را برای غذا خوردن دراز نمیکنند.(ابوسعود)
نَكِرَهُمْ
این عمل آنان را انکار کرد و نپذیرفت. (مظهری)
تنکر یعنی از حال خوشحال بودن به حالت بد دانستن تغییر حالت دادن را گویند. (مظهری)
از آنجا آنان از جنس آنچه میدیده است از مردمف نبودند بر آنان اظهار انکار نمود.(ابوسعود)
وَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً
وقتی مهمانان نخوردند بر قلب حضرت ابراهیم ترسی وارد شد. (مظهری)
احساس ترس نمود.(ابوسعود)
سبب احساس ترس برای این بود که در عرف قوم حضرت ابراهیم این بود که وقتی مهمانی میآمد و غذای آورده شده را نخورند، حمل بر این میشد که برای شر آمده است نه برای خیر. (مظهری)
و گمان کرد که این افراد قصد بدی در حق وی دارند و احتمال داد که دزد باشند. (مظهری)
ظاهر امر این است که ترس حضرت ابراهیم برای این بود که حضرت ابراهیم دانست که آنان فرشته هستند و گمان کرد که امکان دارد که کاری از وی سر زده باشد که مورد رضای الله نبوده باشد و یا اینکه ممکن است برای هلاک قوم خودش آمده باشند. (مظهری)
قَالُوا لَا تَخَفْ
گفتند: ای ابراهیم نترس ما فرشتگان الله هستیم. (مظهری)
بعد اینکه حضرت ابراهیم اظهار ترس کرد، آنان گفتند...(ابوسعود)
هرچند ما برای هشدار و هلاک آمده ایم منتها برای هلاک قوم لوط آمده ایم. (الفواتح الالهیه)
إِنَّا أُرْسِلْنَا إِلَىٰ قَوْمِ لُوطٍ
ما برای عذاب قوم لوط فرستاده شده ایم. (مظهری)
بعد این گفتار، حضرت ابراهیم را به فرزند بشارت دادند.(نظم الدرر)
دست به غذا نزدن ما بخاطر فرشته بودنمان است. (بیضاوی)
وَامْرَأَتُهُ قَائِمَةٌ فَضَحِكَتْ فَبَشَّرْنَاهَا بِإِسْحَاقَ وَمِنْ وَرَاءِ إِسْحَاقَ يَعْقُوبَ ﴿71﴾
هُود
تفسیر

و زن ابراهیم ایستاده بود و میشنید آنچه بین ابراهیم و آنان میگذشت و خندید ویا اینکه دوره ی ماهیانه ی وی شروع شد پس آنان حضرت ساره را بشارت دادند که از وی پسری متولد خواهد شد و پس وی نیز یعقوب از اسحاق متولد خواهد شد.

مستندات
وَامْرَأَتُهُ قَائِمَةٌ
همسر حضرت ابراهیم از پس پرده گفتگوی آنان را میشنید. (بیضاوی)
ویا بر سر آنان برای خدمت بود و میشنید.(بیضاوی)
فَضَحِكَتْ
از خوشحالی رفع ترس، خندید.(بیضاوی)
بخاطر هلاک اهل فساد خندید. (بیضاوی)
بخاطر اصابت رایی که داشت خندید چراکه به حضرت ابراهیم میگفت که لوط را پیش خود بیاور که بر قومش عذاب نازل خواهد شد. (بیضاوی)
گفته شده است: ضحکت به معنی حیض دید، است. (بیضاوی)
فَبَشَّرْنَاهَا بِإِسْحَاقَ
وَمِن وَرَاءِ إِسْحَاقَ يَعْقُوبَ
و به وی (ساره) بعد اسحاق، یعقوب را هبه دادیم. (بیضاوی)
یعقوب نیز بعد اسحاق، متولد خواهد شد.(بیضاوی)
بعضی گفته اند: وراء به معنی پسر پسر است. (بیضاوی)
امکان دارد که قبل تولد نام آنها را گفته باشند ویا اینکه بعد ولادت نام گذاشته باشند و اینان حکایت کرده باشند. (بیضاوی)
بشارت دادن حضرت ساره برای این بود که بداند که فرزند از خود وی خواهد بود نه از هاجر و دیگر اینکه بخاطر عقیم بودنش، بر فرزند حریص بود. (بیضاوی)
بشارت ساره برای این بود که زنان بیشتر از مردان برای فرزند آوری، خوشحال میشوند. (نسفی)
پس اسحاق به یعقوب بشارت یعنی زندگی خواهد کرد تا اینکه یعقوب را نیز خواهد دید. (جلالین)
GHADIMYOL
قدیم یول پایگاه علمی و پژوهشی معارف اسلامی
قدیم یول

منبعی معتبر برای مطالعه کتاب‌ها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.

✦ علم · ایمان · عمل © کلیه حقوق برای قدیم یول محفوظ می‌باشد.
اپلیکیشن قدیم یول نسخه اندروید را از مایکت دانلود کنید
دانلود