0%
بازگشت
↻بچرخانید
بسم الله الرحمن الرحیم
فَلَا تَكُ فِي مِرْيَةٍ مِمَّا يَعْبُدُ هَٰؤُلَاءِ ۚ مَا يَعْبُدُونَ إِلَّا كَمَا يَعْبُدُ آبَاؤُهُمْ مِنْ قَبْلُ ۚ وَإِنَّا لَمُوَفُّوهُمْ نَصِيبَهُمْ غَيْرَ مَنْقُوصٍ ﴿109﴾
هُود
تفسیر

در مورد عاقبت این مشرکان در شک مباش که بت پرستی اینان همانند پرستشان پدران خود هستند، پس عاقبت اینان نیز مثل همانان خواهد بود . اینان با اینکه مستحق عذاب هستند ولی تا وقتی روزی نوشته شده برای اینان را نداده ایم، هلاک نشوند و سهم اینان را از عذاب کم نخواهیم کرد.

مستندات
فَلَا تَكُ فِي مِرْيَةٍ مِّمَّا يَعْبُدُ هَٰؤُلَاءِ
از آنچه اینان عبادت میکنند در شک نباش که الله قطعا آنان را خاطر عبادت آنان عذاب خواهد داد. (بحر العلوم)
در گمراهی بودن عبادت آنها در شک نباش. (بغوی)
وقتی داستان بت پرستان و عاقبت آنان را بیان کردیم دیگر در سوء عاقبت این قوم نیز نباش. (نسفی)
مَا يَعْبُدُونَ إِلَّا كَمَا يَعْبُدُ آبَاؤُهُم مِّن قَبْلُ
اینان رغبتی به توحید ندارند همچنانکه پدران اینان که هلاک شدند، چنین بودند. (بحر العلوم)
حال اینان مثل حال آن بت پرستان است و دانستی که چه بر سر آنان آمده است پس برای اینان نیز مثل همان نازل خواهد شد. (نسفی)
وَإِنَّا لَمُوَفُّوهُمْ نَصِيبَهُمْ غَيْرَ مَنقُوصٍ
مقاتل: سهم آنان را از عذاب و سهم پدران اینان را از عذاب ایفا خواهیم کرد و از آنان کم کرده نشود. (بحر العلوم)
سعید بن جبیر: منظور سهم آنان از آنچه در کتاب لوح محفوظ است. (بحر العلوم)
مجاهد: آنچه برای اینان از خیر و شر مقدر شده است. (بحر العلوم)
جزای آنان را خواهیم داد. (بغوی)
آنچه روزی برای آنها نوشته شده است را کامل خواهیم پرداخت و درحالیکه موجبات عذاب را دارا هستند. (بیضاوی)
وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ فَاخْتُلِفَ فِيهِ ۚ وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ ۚ وَإِنَّهُمْ لَفِي شَكٍّ مِنْهُ مُرِيبٍ ﴿110﴾
هُود
تفسیر

همانا ما به موسی کتاب تورات را داده ایم و آن قومی که حضرت موسی بر آنان آمده بود در تورات اختلاف کردند بعضی تصدیق کردند وبعض دیگر تکذیب کردند پس طبیعی است که در مورد قرآن نیز چنین خواهد بود و اگر حکم الله بر این نبود که حق و باطل و جزای انان را در قیامت مشخص کند، اگر این نبود در همین دنیا بین آنها حکم میکردیم و این تکذیب کنندگان خود در شک هستند و در شک فرو رفته اند. نکته: مفسرین رد شک بودن را از طرف عدم ایمان و عدم تصدیق نگاه میکنند که به نظر مولف باید از طرف انکار نگاه کرده شود یعنی اینکه این افراد که تکذیب میکنندف در تکذیب خود مطمئن نیستند و در شک فرورفته اند نه اینکه در دل خود یقین داشته باشند که تکذیبشان درست است بلکه با داشتن شک و فرورفتن در شک است که اینان دارند انکار میکنند.

مستندات
وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ فَاخْتُلِفَ فِيهِ
بعضی به وی ایمان آوردند و بعضی دیگر کفر ورزیدند همچنانکه در مورد قرآن چنین کرده اند. (بیضاوی)
تورات را به موسی دادیم. (نسفی)
وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِن رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ
اگر حکم به وقت دادن تا روز قیامت نبود، بین آنان با فروفرستادن آنچه اهل باطل مستحقش بودند، حکم میکردیم تا از اهل حق سوا میشدند. (بیضاوی)
آنان را و یا مشرکین زمان حضرت رسول الله ص را ریشه کن میکردیم. (نسفی)
به تاخیر حساب و جزاء تا روز قیامت اگر نبود... جلالین)
در دنیا بین آنان حکم میکردیم. (جلالین)
وَإِنَّهُمْ لَفِي شَكٍّ مِّنْهُ مُرِيبٍ
و کفار قوم تو ای محمد، در قرآن به شک هستند، و رد شک فرو رفته هستند. (بیضاوی)
در نزول عذاب بر خود، در شک هستند. (نسفی)
وَإِنَّ كُلًّا لَمَّا لَيُوَفِّيَنَّهُمْ رَبُّكَ أَعْمَالَهُمْ ۚ إِنَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ﴿111﴾
هُود
تفسیر

قسم که قطعا پروردگارت هر یک از گروه ایمان آورنده و کافر ورزنده را جزای کامل خواهد داد چراکه همانا پروردگارت، به آنچه انجام میدهند از اعمال ریز و بزرگ به آن اعمالشان واقف و اگاه و با خبر است.

مستندات
وَإِنَّ كُلًّا لَّمَّا لَيُوَفِّيَنَّهُمْ رَبُّكَ أَعْمَالَهُمْ
هر یک از اختلاف کنندگان از مومن و کافر، جزای اعمالشان را ایفا خواهد کرد. (ابوسعود)
إِنَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
به آنچه هر یک از اختلاف کنندگان انجام میدهند از خیر و شر، آگاه است طوریکه چیزی بر الله متعال مخفی نمیماند چه عمل بزرگ باشد و چه عمل ناچیز باشد. (ابوسعود)
فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ وَمَنْ تَابَ مَعَكَ وَلَا تَطْغَوْا ۚ إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿112﴾
هُود
تفسیر

پس بر آنچه بدان مامور هستی، مداومت کن و تبلیغ کن و از پای ننشین و همچنین کسانیکه همراه تو به تو ایمان آورده اند نیز دلتنگ نشوند وبر آنچه مامور هستند، مداومت ورزند. از حکم شرع خارج نشوید و افراط و تفریط راه ندهید که قطعا الله به هرآنچه عمل میکنید، بینا است و بر آن اساس جزا خواهد داد. نکته: وقتی که عاقبت بدکاران و کفار مشخص شد و بیان شد که چه چیزی در انتظار آنان است پس به رسول الله ص امر کرد که به راهش ادامه دهد و همچنین مومنین نیز بدون اینکه روحیه ی ایمانی خود را از دست بدهند به راه خود ادامه دهند و افراط و تفریط به خود راه ندهند.

مستندات
فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ
بر توحید و طاعت آنچنانکه مامور شده ای مداومت بورز. (بحر العلوم)
بر امر پرودگارت باش و بر آن عمل کن و مردم را نیز به آن دعوت کن. (ثعلبی)
سدی: خطاب به رسول الله ص است و منظور آیه امت رسول الله ص میباشد. (ثعلبی)
قتاده: بر آنچه مامور شده ای ادامه بده. (بحر العلوم)
استقامت در توحید و منع از طغیان و سرکشی در نعمت است. (بحر العلوم)
بر آنچه که مامور شده ای ادامه ده. (بحر العلوم)
شامل استقامت در همه چیز میشود از اعقتادات گرفته که میانه را برگزیدن از تشبیه و تعطیل و در امور وحیانی و تبلیغ آن و بیان شریعت آنچنانکه که نازل شده است و انجام وظایف عبادی بدون افراط و تفریط که این امر به غایت سختی است. (بیضاوی)
وَمَن تَابَ مَعَكَ
همچنین اینها نیز بر توحید مداومت ورزند. (بحر العلوم)
کسانیکه از شرک و کفر توبه کردند و همراه تو ایمان آوردند. (بیضاوی)
وَلَا تَطْغَوْا
در توحید و طاعت بر الله عصیان نورزید. (بحر العلوم)
از حدود آنچه الله به شما داده است خارج نشوید. (بیضاوی)
از فرمان من به فرمانی دیگر نروید. (خازن)
بعضی گفته اند: یعنی در دین غلو نکنید طوری که باعث بشود از امر و نهی من خارج شوید. (خازن)
از حدودی که برای شما تعیین شده است به افراط و تفریط، منحرف نشوید. (ابوسعود)
إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
به آنچه از خیر و شر انجام میدهید، بیناست. (بحر العلوم)
از ابن عباس: بر رسول الله ص در سراسر قرآن آیه ای به این شدت و سنگینی بر رسول الله ص نازل نشده است و برای همین است که وقتی صحابه رض به حضرت رسول الله ص گفتند: موهایتان زود شروع به سفید شدن رفته است، ایشان فرمودند: مرا سوره ی هود و همانندان آن پیر کردند. (ثعلبی)
بر اساس اعمال شما جزا خواهد داد. (بیضاوی)
در این آیه دلیل است بر اینکه از نصوص با مطلق نظر و رای نباید عدول کرد چراکه گمراهی و طغیان است و اما عمل به مقتضای اجتهاد که تابع علتهای نصوص است پس این از باب استقامت بر شرع است انچنانکه در نصوص آمر به اجتهاد آمده است. (ابوسعود)
وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ ﴿113﴾
هُود
تفسیر

به سوی کسانیکه ظلم کرده اند، میل نکنید یعنی به اعمال آنان رضایت نشان ندهید و با آنان دوستی نکنید و از ظلم آنان پیروی نکنید و این ظلم شامل شرک و کفر و ستم به مردم است، و اگر چنین کنید، شما را آتش در خواهد گرفت و برای شما غیر از الله، یاوری نیست که از عذاب الهی منع کند و یا خیری به شما برساند، و بعد این مطلب بدانید که شما اگر چنین کنید، یاری نخواهید شد پس نه غیر الله شما را یاوری است و الله نیز بیان کرد که اگر چنین کنید به آتش خواهد انداخت پس راه نجاتی غیر از عدم میل به ظلم نیست.

مستندات
وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا
کمترین میل به کسانیکه از آنان ظلم دیده شده است، به خود راه ندهید. (ابوسعود)
این آیه هرچند در مورد نهی از میل به مشرکان است ولی در مورد غیر انان نیز هرکس به ظالمان میل کند و از آنان اطاعت کند و آنان را دوست داشته باشد، ترس این میرود که بر وی نیز این آیه شامل باشد. (تاویلات اهل سنت)
به سوی ظالمان در ظلمشان به آنان میل نکنید. (تاویلات اهل سنت)
گفته اند: وقتی مشرکان شما را به شرک خود دعوت کردند به آنان میل نکنید و به آنان ملحق نشوید. (تاویلات اهل سنت)
با دوست گرفتن آنان و با چاپلوسی کردن با آنان و یا با راضی شدن به اعمال آنان، به ظالمان میل نکنید. (جلالین)
این آیه هرچند که به طور ظلم عمومی بیان شده است ولی بدان معنا نیست که میل به هر ظلمی پی آن مساس آتش باشد. (تاویلات اهل سنت)
فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ
که به سبب آن شما را آتش در خواهد گرفت. (ابوسعود)
وقتی میل به کسانیکه از آنان ظلمی صورت گرفته است موجب مساس آتش باشد پس میل به کسانیکه راسخ در ظل هستند، چگونه خواهد بود؟ (ابوسعود)
وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ
و شما را یارانی نیست که از آتش نجات دهد. (ابوسعود)
برای دفع عذاب و یا جلب منفعت برای آنان کسی نیست. (تاویلات اهل سنت)
ثُمَّ لَا تُنصَرُونَ
از جهت الله نیز مورد یاری نخواهید بود، چراکه در حکم الله چنین گذشت که اگر شما میل کنید شما را عذاب خواهد داد. (ابوسعود)
وقتی بیان داشت که غیر از الله آنان را نجات دهنده ای نیست و بعد بیان کرد که از الله نیز یاری نخواهند شد نتیجه این میشود که آنا بهیچ وجه یاری نخواهند شد. (ابوسعود)
وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ ۚ إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ ۚ ذَٰلِكَ ذِكْرَىٰ لِلذَّاكِرِينَ ﴿114﴾
هُود
تفسیر

و نماز را برپادار (کامل با ارکان و آدابش) در دو طرف روز و در ساعاتی از شب، قطعا نیکی ها من جمله نمازهای پنجگانه بدی ها ر امیبرند و این نمازها توبه ی توبه کنندگان هستند.

مستندات
وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِّنَ اللَّيْلِ
نماز را کامل کن. (بحر العلوم)
طرفی النهار یعنی نماز صبح و ظهر و عصر و زلفا من اللیل نماز مغرب و عشا. (بحر العلوم)
دو طرف روز و شب که نزدیک به روز باشد، ظاهر آیه سه وقت نماز را بیان میکند یکی اول روز که همان نماز صبح باشد و دیگری آخر روز که عصر باشد و نمازی که شب خوانده میشود و به روز نزدیک است، نماز مغرب است و باقی نمازها (ظهر و عشا) را در آیهی 78 سوره ی اسراء بیان کرده است چراکه دلوک شمس یعین زوال آن و غسق اللیل برای عشا است.(تاویلات اهل سنت)
بعضی گفته اند که زلفا من اللیل یعنی در لحظات و ساعاتی از شب ولی اهل تاویل ان را به نمازهای پنجگانه منظور گرفته اند. (تاویلات اهل سنت)
برای مذهب حنفی از این آیه چنین استدلال کرده اند که هرچه نماز صبح را نزدیک طلوع اقامه کرده شود افضل است و همچنین تاخیر نماز عصر، افضل است چراکه امت اجماع دارد بر اینکه منظور از دو طرف روز خود وقت طلوع و غروب نیست پس هرچه به این دو به قدر امکان نزدیکتر باشد، افضلتر خواهد بود. (نیسابوری)
منظور از زلفا من اللیل ساعاتی از شب است که کمترین حد جمع سه است پس مغرب و عشا دو نماز هستند و نماز سوم نماز وتر باید باشد. (نیسابوری)
إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ
حسنات همان نمازهای پنجگانه هستند. (تاویلات اهل سنت)
روایت شده است: مردی با زنی هرکاری بجز نزدیکی را انجام داده بود و بعد پشیمان نزد رسول الله ص آمد و رسول الله ص فرمودند: من تا وقتی از نزد الله چیزی حکمی نیاید، نمیتوانم چیزی بگویم و بعد وقت نماز شد و نماز خواندند و بعد جبرئیل با این آیه نازل شد و رسول الله ص فرمودند: نمازهای پنجگانه ات را بخوان و وقتی این را گفتند، حضرت عمر گفت: آیا این امرزش بخاطر نماز آیا خاص وی است و یا اینکه برای عموم مردم است؟ رسول الله ص فرمودند: بلکه برای تمام مردم است. اگر این روایت ثابت باشد، پس تفسیر این آیه خواهد بود. (تاویلات اهل سنت)
یعنی نمازهای پنجگانه کفاره ی خطاهایی میشوند که از گناهان کبیره نیستند. (بحر العلوم)
از ابی عثمان روایت شده است: همراه سلمان فارسی بودم و سلمان شاخه از درخت خشکیده گرفت و آن را تکاند و بعد گفت: از رسول الله ص شنیده ام که فرمودند: کسیکه وضو بگیرد و وضویش را خوب بجای آورد و بعد نماز بخواند، خطاهای وی میرزد همانند ریختن این برگها و بعد این آیه را قرائت کردند. (بحر العلوم)
ذَٰلِكَ ذِكْرَىٰ لِلذَّاكِرِينَ
توبه ی توبه کنندگان است. (تاویلات اهل سنت)
نمازهای پنجگانه توبه ی توبه کنندگان است. (بحر العلوم)
وَاصْبِرْ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ ﴿115﴾
هُود
تفسیر

بر آنچه بدان مامور هستی و بر طاعات و بردوری از گناهان وبر انجام نمازهای پجگانه، صبور باش. قطعا الله متعال پاداش چنین احسان کنندگان را ضایع نمیکند و کامل ادا خواهد کرد. نکته: هرچند بر الله چیزی واجب نیست ولی الله متعال از فضل و بزرگواری خود اعلام میکند که هرکس احسان کند، پاداشش را کامل ادا خواهد کرد.

مستندات
وَاصْبِرْ
ای محمد بر توحید شکیبا باش و به ظالمان میل نکن و بر آنچه بر تو اتفاق میافتد نیز صبور باش. (بحر العلوم)
گفته شده است: بر این نمازهای پنجگانه شکیبا باش طوریکه چیزی از آن را ترک نکن. (بحر العلوم)
بر سختی های انچه بدان مامور شده ای شکیبا باش. (ابوسعود)
فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ
ثواب موحدین مخلص را ضایع نمیکند. (بحر العلوم)
ثواب برپادارندگان نماز را ضایع نمیکند. (بحر العلوم)
بر انجام طاعات و ترک گناهان، شکیبا باش. (بیضاوی)
محسنین نامیدن نماز گزاران اشاره به این مطلب دارد که نماز و صبر جزو احسان هستند و دیگر اینکه هردو بدون اخلاص، اعتبار ندارند. (بیضاوی)
پاداش انان را کامل ادا میکند بدون اینکه کم کردنی در آن باشد. (ابوسعود)
فَلَوْلَا كَانَ مِنَ الْقُرُونِ مِنْ قَبْلِكُمْ أُولُو بَقِيَّةٍ يَنْهَوْنَ عَنِ الْفَسَادِ فِي الْأَرْضِ إِلَّا قَلِيلًا مِمَّنْ أَنْجَيْنَا مِنْهُمْ ۗ وَاتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا مَا أُتْرِفُوا فِيهِ وَكَانُوا مُجْرِمِينَ ﴿116﴾
هُود
تفسیر

و اگر میبود در قرن گذشته کسانیکه صاحبان عقل و جاه بودند که از فساد روی زمین نهی میکردند ولی نبودند مگر عده ای کم که همان کسانی بودند که آنان را نجات دادیم و آن دسته که به ظلم مشغول بودند به تنعم و خوشگذرانی خود و اسباب تحصیل آن مشغول شدند و مجرم نیز بودند.

مستندات
فَلَوْلَا كَانَ مِنَ الْقُرُونِ مِن قَبْلِكُمْ أُولُو بَقِيَّةٍ يَنْهَوْنَ عَنِ الْفَسَادِ فِي الْأَرْضِ إِلَّا قَلِيلًا مِّمَّنْ أَنجَيْنَا مِنْهُمْ
اولو بقیه: صاحبان خیر و هدایت و فضل. (نیسابوری)
هان اگر از آنان کسانی بودند که دنبال ابقای خود هستند و نفس خود را از سخط الله و عذاب اله دور کنند و حفظ کنند. (نیسابوری)
صاحبان طاعت. (بغوی)
تمیز دهندگانی بودند. (بغوی)
آیا از امتهای قبل شما کسانی بودند که از فساد روی زمین، نهی میکردند؟ (بغوی)
ای کاش که اهل اسلام در آن امتها زیاد میشدند تا که از فساد نهی میکردند چراکه وقتی کم باشند مثل لوط و اهلش چگونه مردم را نهی میکردند؟ گویا که الله متعال فرموده است: باشد که اهل اسلام زیاد شوند تا که از فساد روی زمین نهی کنند. (تاویلات اهل سنت)
در بین امتها گذشته صاحبان عقل و تدبیر بودند ولی از فساد نهی نکردند مگر عده ای کم که انان نجات یافتند. (تاویلات اهل سنت)
إِلَّا قَلِيلًا
مگر عده ای قلیل که از معاصی نهی میکردند. (نیسابوری)
در امتهای گذشته افرادی نبودند که از معاصی نهی کرده باشند مگر عده ای کم. (نیسابوری)
مِّمَّنْ أَنجَيْنَا مِنْهُمْ
همانهایی که نجاتشان داده ایم. (نیسابوری)
به جز افرادی که از انبیاء تبعیت کردند که از فساد نهی میکردند. (بغوی)
وَاتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا مَا أُتْرِفُوا فِيهِ
سبب نزول عذاب بر آنان این بود که آنان در ترفه و تنعم غرق شده بودند. (نیسابوری)
کسانیکه ظلم کردند پی جزای خوشگذرانی خود رفتند. (نیسابوری)
مترف کسیکه نعمت وی را به تکبر و سرمستی و غرور واداشته است. (نیسابوری)
فراء: کسانیکه ظلم میکنند در پی آنچه بدان عادت گرفته بودند از در نعمت بودن و لذتها ایثار دنیا بر آخرت، رفتند و کافر بودند. (بغوی)
وَكَانُوا مُجْرِمِينَ
و با اینکار خود مجرم بودند. (نیسابوری)
بخاطر غرق بودن در خوشگذرانی مجرم شدند. (نیسابوری)
مجرم بودن آنان این است که کسیکه تباع شهوات خود باشد در گناهان فرو میرود. (نیسابوری)
مجرم بودن برای این است که با مشغول شدن به نعمت از شکر آن غافل شده اند. (نیسابوری)
وَمَا كَانَ رَبُّكَ لِيُهْلِكَ الْقُرَىٰ بِظُلْمٍ وَأَهْلُهَا مُصْلِحُونَ ﴿117﴾
هُود
تفسیر

و الله متعال امتهایی را که هلاک کرده است در هیچ یک از آنها ظالم نبوده است و امتی را هلاک نکند در حالیکه آن امت بین خودشان به صلاح رفتار میکنند.

مستندات
نیست الله متعال امتی را که همه و یا اکثر انان به صلاح باشند، هلاک استیصال (ریشه کن) کند، بلکه وقتی هلاک میکند که همه ی آنها ویا اکثر آنان مفسد باشند. (تاویلات اهل سنت)
این نشان میدهد که حکم سرزمین بر دار اسلام یا حرب بودن آن سرزمین به غلبه ی اهل آن سرزمین مربوط میشود اگر اکثرا مسلمان باشند حکم دار الاسلام را دارند و اگر اکثر انان کافر باشند حکم دار الحرب را دارد. (تاویلات اهل سنت)
الله متعال بعنوان ظالم و از روی ظلم آنان را هلاک نمیکند. (مظهری)
در حالیکه اهل ان مسلمان باشند. (مظهری)
گفته شده است که منظور از ظلم شرک است و آیه را چنین معنی کرده اند: الله متعال اهل آبادی ها را به سبب شرک آنان هلاک نمیکند در حالیکه بین خودشان مهربانی باشد و به یکدیگر ستم نمیکنند. (مظهری)
وقتی این آیه نازل شد رسول الله ص فرمودند: بعض انها به بعض دیگر انصاف دارند. (مظهری)
از این جهت گفته اند: ملک همراه کفر باقی میماند ولی همراه ظلم خیر. (مظهری)
در حکمت الهی محال است که آن دسته از امتها که الله متعال انها را هلاک کرده است، ظلمی در حق آنها کرده باشد، در حالیکه اهل آن به صلاح باشند. (ابوسعود)
الله متعال با هلاک آنان ظالم شمرده نمیشود به دو وجه: الف: آنان خلق الله هستند پس با هلاک آنان ظالم شمرده نمیشود. ب: آنان را هلاک میکند بخاطر ظلمی که از آنان سرزده است. (تاویلات اهل سنت)
GHADIMYOL
قدیم یول پایگاه علمی و پژوهشی معارف اسلامی
قدیم یول

منبعی معتبر برای مطالعه کتاب‌ها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.

✦ علم · ایمان · عمل © کلیه حقوق برای قدیم یول محفوظ می‌باشد.
اپلیکیشن قدیم یول نسخه اندروید را از مایکت دانلود کنید
دانلود