0%
بازگشت
↻بچرخانید
بسم الله الرحمن الرحیم
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَيْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا ۗ أَوَلَوْ كَانَ آبَاؤُهُمْ لَا يَعْقِلُونَ شَيْئًا وَلَا يَهْتَدُونَ ﴿170﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

وقتی به کفار چه مشرکان و چه یهود و چه کسانی که حلال الله را حرام میکردند، گفته میشد که از کتاب الله قرآن و کتب دیگر آسمانی تبعیت کنید که در آن تبعیت از محمد خاتم انبیاء آمده است، آنان در جواب گویند که از پدران خودمان که داناتر و بهتر هستند تبعیت میکنیم. در جواب آنان باید گفت که وقتی پدران شما از دین چیزی تعقل نمیکنند و خیر و حق را نمیتوانند بیابند، آیا باز از آنان تبعیت خواهید نمود؟ که جواب عاقل خیر خواهد بود. در این آیه در بعضی تفاسیر به بحث تقلید پرداخته و در جواز آن کوشیده اند و انگار که این آیه از هر نوع تقلیدی منع نموده به دفاع از تقلید از مذاهب حق اهل سنت پرداخته است و سعی کرده است به آیه جواب دهد. اما حقیقت سخن این است که خود آیه جواب آن میباشد و آیه در کمال بلاغت بیان میدارد که تقلید از افرادی که بینش دینی ندارند، مذموم است نه هر تقلیدی و تقلید از مذاهب اربعه اهل سنت تقلید از حق است و تقلید از رسول الله ص است.

مستندات
در مورد مشرکانی نازل شده است که به آنها بیان شد که از قرآن و دیگر حجتهای نازل شده از طرف الله تبعیت کنید و آنان راه تقلید از گذشتگان را پیش گرفتند. (ابی سعود)
و گفته شده است در حق یهود نازل شده است که وقتی رسول الله ص انها را به اسلام دعوت کرد و منظور از کتاب، تورات است که به اسلام دعوت میکنند، آنان ادعای تبعیت از پدران خود کردند. (ابی سعود)
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنزَلَ اللَّهُ:
وقتی به آنان گفته میشود از کتاب الله تبعیت کنید. (ابی سعود)
وقتی به تبعیت کنندگان از راههای شیطان، از روی نصیحت و برای بیدار کردن فطرت خفته ی آنان گفته میشود که از کتاب الله تبعیت کنید، آنان اینگونه جواب میدهند: (فواتح الالهیه )
یعنی با قبول دین و عمل به آن از کتاب تبعیت کنید. (قرطبی)
قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَيْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا:
گویند: تبیعت نمیکنیم بلکه از آنچه پدران خود را بر آن یافته ایم، تبعیت میکنیم. (ابی سعود)
انچه از پدران خود میدانند همان عبادت بتها و تحریم اشیاء حلال و شریک قائل شدن به الله است. (ابی سعود)
چراکه اعتقاد داشتند پدران آنها عاقلتر هستند. (الفواتح الالهیه)
أَوَلَوْ كَانَ آبَاؤُهُمْ لَا يَعْقِلُونَ شَيْئًا وَلَا يَهْتَدُونَ:
ای محمد به آنان بگو که آیا چنین نیست که پدران شما در مورد شعائر دین چیزی را تعقل نمیکنند؟ و به مرتبه ی ایمان و یقین نمیرسند؟ باز از آنان تبعیت میکنید. (الفواتح الالهیه)
چگونه تبعیت میکنید از کسانیکه راه هدایت نمیدانند و خیر را تشخیص نمیدهند. (الهدایه الی بلوغ النهایه)
وَمَثَلُ الَّذِينَ كَفَرُوا كَمَثَلِ الَّذِي يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ إِلَّا دُعَاءً وَنِدَاءً ۚ صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُونَ ﴿171﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

مثال کسی که کفار را به حق فرامیخواند همانند صدا زننده ی چهارپایان است که چهارپایان صدا را میشنوند ولی سودی از آن نمبیرند. و آنان از شنیدن حق کر هستند و از گفتن حق عاجز و از دیدن حق کور هستند و حق را تعقل نمیکنند.

مستندات
وَمَثَلُ الَّذِينَ كَفَرُوا كَمَثَلِ الَّذِي يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ إِلَّا دُعَاءً وَنِدَاءً:
مثال تو ای محمد و کفار در موعظه کردن تو و به الله فراخواندن همانند چوپانی است که گوسفندان خود را صدا میزند و گوسفندان صدایی میشنوند ولی مفهوم و معنای آن را تعقل نمیکنند و همچنین کفار با اینکه میشنوند، سودی از آن نمیبرند و فایده ای ندارد. (خازن)
این تاویل بهتر است چراکه یهود بت پرست نیستند. (طبری)
نعیق: صدای کردن چوپان گوسفندان خود را. (خازن)
و گفته اند معنی آیه این است: مثال کفار در قلت فهم کلام الله و رسولش همانند چهارپایانی است که فقط صدا میشنوند و امر ونهی را متوجه نمیشوند. (خازن)
و گفته اند: مثال فراخواندن کفار بتانی را که نه فهمی و نه شعوری دارند همانند صدای چوپان برای گوسفندان است که چیزی جز خستگی عائد صدا کننده نمیشود. (خازن)
یعنی وقتی بتان را صدا میزنند فقط برگشت صدا است که میشنوند و چیز دیگری نیست. (طبری)
صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ:
کر هستند، یعنی از آنجا که شنیدن سخنان رسول برای آنان سودی ندارد انگار که کَر هستند. (خازن)
از گفتن سخن حق، لال هستند و از دیدن راه حق کور هستند. (خازن)
فَهُمْ لَا يَعْقِلُونَ:
پس آنان را عقل کسبی نیست هرچند عقل طبیعی دارند. (خازن)
یعنی هدایت را نمیشنوند و نمیگویند و نمیبینند و نمیفهمند. (طبری)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُوا لِلَّهِ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿172﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

ای کسانیکه ایمان آورده اید از حلال آنچه به شما رزق داده ایم بخورید و شکر آن را بجای آورید اگر شما حقیقتا الله را عبادت میکنید پس از حلال بخورید وشکر گزار باشید.

مستندات
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِن طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ:
یعنی از زراعت و حیوانات حلال بخورید. (بحر العلوم)
وَاشْكُرُوا لِلَّهِ إِن كُنتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ:
و اگر از منظور شما از ترک خوردن رضای الله باشد پس از حلال بخورید چراکه رضایت الله در حلال دانستن آنچه الله حلال کرده و تحریم حرام الله است. (بحر العلوم)
پس سپاسگزار الله باشید. (خازن)
گفته میشود کسیکه حلال خدا را حرام بداند همانند کسی است که حرامی را حلال کرده است. (بحر العلوم)
گفته میشود در این آیه بیان فضل امت محمدی است چراکه این امت را با آنچه انبیای خود را خطاب کرده، مورد خطاب قرار داده است طوری که همین کلام آیه را در مورد انبیاء نیز بکار برده است. (بحر العلوم)
خوردن چند نوع است: فرض بقدر حفظ جان و دفع ضرر و مستحب خوردن همراه مهمان و اگر از این غرضها خالی باشد، مباح خواهد بود. (خازن)
رسول الله ص: فردی را ذکر کردند که در سفر طولانی بوده و سر و وضع وی را غبار گرفته و لباس مندرس پوشیده است و بعد دست به دعا بر میدارد و یا رب یا رب میگوید، در حالیکه خوراکش حرام است و نوشیدنی وی حرام است و لبایش حرام با این حال چگونه دعایش مستجاب شود. (خازن)
إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَيْرِ اللَّهِ ۖ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ﴿173﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

آنچه بر شما خوردن آن، حرام است همین مواردی است که میشماریم؛در وقت نزول این آیه چنین بوده است؛ مردار یعنی آنچه بدون بسم الله مرده باشد و خون جاری و گوشت خوک؛و تمامی مشتقات خوکی؛ و آنچه از حیوان حلال گوشت که نام الله برده نشده یا اسمی غیر از نام الله برده شده باشد، هرکس در اضطرار قرار گرفت پس بر وی رخصت است که از این موارد حرام تناول کند منتها نباید حلال بداند و در خوردن زیاده روی نکند، و قطعا الله تعالی اگر این موارد را رعایت کنید، در مورد آنچه در این حالت تناول کرده اید، چشم پوشی کننده و بخشنده است.

مستندات
وقتی آیه بیان داشت که آنچه مشرکان بر خود حرام میدانستند، حلال است پس از رسول الله ص سوال کردند که خوردن چه چیزهایی حرام است؟ و این آیه نازل شد. (بحر العلوم)
إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ
میته یعنی مردار، حیوان بدون ذبح شرعی کردن مرده.
میته حرام است بغیر از ماهی و ملخ. (بحر العلوم)
کلا استفاده به هر طریق از مردار، حلال نیست ،حتی براری تغذیه ی سگ و سایر حیوانات نیز جایز نیست. (جصاص)
رسول الله ص در مورد ماهی فرمودند: اگر دریا آن را بیرون اندازد و یا بر اثر جزر بیرون بماند، از آن بخورید و اگر در دریا مرده باشد و روی آب آمده باشد، از آن نخورید. (جصاص)
در مورد ملخ چه زنده گرفته شود وچه مرده یافت شود، حلال است و این قول ما و شافعیه است. (خازن)
وَالدَّمَ:
منظور از خون که خوردن آن حرام است، خون مسفوح یعنی خون جاری است.
عادت عرب جاهلی این بود که خون مایع را در روده گذاشته و پخته و تناول میکردند و این آیه آن را حرام گردانده است. (خازن)
وَلَحْمَ الْخِنزِيرِ:
منظور از گوشت خوک، تمامی اعضای خوک است که حرام میباشدو اجماع مسلمانان بر تحریم آن منعقد است. (بحر العلوم)
ذکر گوشت از بین اعضای خوک برای این بود که گوشت مقصود خوردن است. (خازن)
وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَيْرِ اللَّهِ:
یعنی آنچه بدون ذکر نام الله ذبح شده است و اهلال در لغت به آواز بلند گویند و مشرکان در جاهلیت در وقت ذبح، اسم الهه های خود را با صدای بلند میگفتند و الله آنچه را که به اسمی غیر از اسم الله ذبح شده است را حرام گرداند و در آیه دلیل بر این است که اگر کسی عمدا ترک بسم الله کند، حرام میشود چراکه داخل در بغیر اسم الله است. (بحر العلوم)
فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ:
و الله تعالی به علم خود میدانست که بعضی انسانها در بعضی اوقات اضطرار به خوردن از مردار میشوند برای همین بیان داشت که اگر کسی مجبور و مضطر باشد به خوردن آن در حالیکه خود خواهان خوردن آن حرام نباشد و به خوردن آن راضی نباشد، و بعد اینکه مقداری که جلوی مرگ را بگیرد خورد دیگر عودت نکند و دوباره نخورد، برای وی رخصت است. (بحر العلوم)
از ابن عباس و مسروق و حسن: غیر باغ یعنی تجاوز نکننده در حق مردار و لا عاد یعنی در خوردن زیاده روی نکردن. و خوردن مردار در وقت اضطرار را برای باغیان (کسانیکه علیه حکومت اسلامی قیام کرده اند) مباح دانسته اند و انس بن مالک نیز چنین نظر دارد. (احکام جصاص)
از ابن عباس در مورد این آیه: اگر کسی این اشیاء را بخورد درحالیکه مضطر است، بر وی مشکلی نیست ولی اگر بخورد در حالیکه اضطراری نیست پس وی بغی کرده و از حد اعتدا کرده است. (بحر العلوم)
بکار بردن کلمه ی بغی و اعتدا برای حفظ معنی و مراد قول ابن عباس است.
بغی، نافرمانی و اعتداء، دست درازی کردن و دشمنی کردن.
غیر باغ و لاعاد: بدون اینکه حلال بداند و بدون قصد توشه گرفتن. (خازن)
اضطرار چیست؟ 1-به حالتی برسد که بر خود بترسد که اگر نخورد خواهد مرد. 2-از ابن مبارک: اگر به حالتی برسد که وقتی به بازار وارد شود چیزی جز نان به چیز دیگر نگاه نیاندازد. 3- به حالتی برسد که از ادای فرایض عاجز شود. (بحر العلوم)
کسی که قادر به راه رفتن نیست. (مرقاةالمفاتیح شرح المصابیح)
اگر تشنه ای مضطر، از فرط تشنگی خوف مرگ دارد بقدر دفع عطش میتواند، بنوشد و بیشتر از آن باشد، بر وی حد واجب میشود. (مبسوط سرخسی)
اختلاف در حکم خوردن از اشیاء حرام در حالت اضطرار: 1-حرام بودن آن ثابت است منتها بخاطر اضطرار، گناه نوشته نمیشود، زیرا الله تعالی در آخر آیه غفور ورحیم بودن به معنی بخشش گناه، آورده است. 2-حلال است و حق ترک تناول ندارد، زیرا در آیه ای اضطرار را از حرام استثنا کرده است (بحر العلوم)
از مسروق: اگر کسی مضطر باشد و نخورد و بمیرد، به جهنم میرود. (بحر العلوم)
مخمصه( در اضطرار بودن): اگر دائمی باشد، سیر شدن از آن بدون خلاف جایز است . اگر گذرا باشد نزد امام اعظم فقط در حد باقی ماندن رمق مجاز است. (خازن)
در مورد حکم خوردن از در حالت اضطرار اختلاف هست که آیا حرام بر حرمت خود باقی است یا خیر بلکه حلال میگردد؟ بعضی گویند که حرام است منتها برای مضطر گناه نوشته نمیشود، چون در ادامه آیه غفور و رحیم بودن مطرح است یعنی بخشش بودن و پوشاندن گناه است. (بحر العلوم)
و بعضی گفته اند: حلال است و حق ندارد از خوردن آن امتناع ورزد، چرا که در آیه ای دیگر حالت اضطرار را از حرما استثنا نموده است. (بحر العلوم)
إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ:
الله بخشنده است آنچه را که انجام داده است و مهربان است که به این امر رخصت داده است. (بیضاوی)
بخشنده است کسانی را که در حالت اضطرار از حرام تناول کرده اند و مهربان است که رخصت داده است. (بغوی)
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ الْكِتَابِ وَيَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا ۙ أُولَٰئِكَ مَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ إِلَّا النَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿174﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

قطعا کسانی که احکام کتاب الله که در اینجا تورات است، را کتمان میکنند، و در عوض آن به اموال ناچیز دنیوی که از طریق ریاست بناحق میگیرند، آنان آنچه که میخورند، آتش است و در قیامت الله تعالی با آنان سخن رحمت نگوید و بر آنان غضب کند و آنان را یادکرد خیری نخواهد بود و برای آنان عذابی دردناک خواهد بود که به قلب میرسد.

مستندات
در مورد رئیسان و عالمان یهود ،نازل شده است که از پایین دستان خود هدایا و خوردنی ها میگرفتند و آنان امید داشتند که نبی مبعوث از آنان باشد وقتی محمد رسول الله ص مبعوث شد و دیدند که از خودشان نیست، آنان ترسیدند که ریاست و آن خوردنی ها را از دست بدهند و برای همین صفات رسول الله ص را که در کتبشان آمده بود را کتمان کردند. (خازن)
صفات پیامبر ص را تغییر دادند. (بحر العلوم)
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنزَلَ اللَّهُ مِنَ الْكِتَابِ:
کسانیکه آنچه در کتاب از صفات رسول الله ص هست و همچنین وقت بعثت ایشان را کتمان میکنند. (خازن)
این قول مفسران است و فخر رازی و متکلمین این نوع تفسیر را ممتنع میدانند چراکه تورات و انجیل به قدری مشهور است که امکان کتمان آن نیست بلکه آنچه علمای یهود انجام داده اند اینکه آیاتی را در مورد نبوت رسول الله ص آمده بود را میشناختند و آن آیات را تاویل باطل میکردند و از محل صحیح خود، منحرف میکردند. منظور از کتمان همین است و معنی آیه طبق این قول چنین میشود، کسانیکه معانی کتاب الله را کتمان میکنند. (خازن)
وَيَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا:
و در عوض آن کتمان، چیز ناچیزی میگیرند.(خازن)
و یا آنچه را که الله تعالی نازل کرده را در عوض چیز ناچیزی میفروشند.(خازن)
بخاطر تحریف کتاب الله و تاویل بغیر وجه آن و کتمان حق. (طبری)
آن چیز ناچیز ، همان خوردنی هایی است که از پایین دستان خود میگرفتند. (خازن)
متاعی ناچیز را برگزیدند. (بحر العلوم)
آنچه از حق و اسلام و محمد ص آمده بود را کتمان کردند. (طبری)
أُولَٰئِكَ مَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ إِلَّا النَّارَ:
یعنی آنچه میخورند آنان را به آتش میبرد یعنی رشوه خواری و حرام خواری آنان پس آنچه میخورند آنان را به آتش میبرد همانند آن است که آنان آتش میخورند. (خازن)
وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ:
و الله تعالی در روز قیامت با آنان با کلام رحمت سخن نگوید بلکه با کلمه ی توبیخ سخن گوید. (خازن)
منظور از سخن نگفتن الله با آنان، غضب کردن بر آنان است. (خازن)
وَلَا يُزَكِّيهِمْ:
از پلیدی گناه آنان را پاک نخواهد نمود. (خازن)
از اعمال خبیثه آنان را پاک نمیکند. (بحر العلوم)
سخن خیر آنان را یاد نمیکند و هرکس که به نیکی یاد نشود، عذاب داده شود. (بحر العلوم)
وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ:
و برای آنان عذابی دردناک است که درد آن به قلب میرسد. (خازن)
هرکسی نزد وی علمی باشد و مردم بدان احتیاج داشته باشند و وی آن را کتمان کند، این سزای وی است. (بحر العلوم)
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ ۚ فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ ﴿175﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

آنان که کتاب الله را کتمان کرده اند، کسانی هستند که در دنیا گمراهی را بجای هدایت انتخاب کردند و در آخرت عذاب را بجای آمرزش پس چه چیزی تحمل آنان را بر آتش زیاد کرده است که اینگونه موجبات عذاب را انجام میدهند، این جای تعجب بسیار دارد.

مستندات
أُولَٰئِكَ:
آن رئیسان یهود. (بحر العلوم)
الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ:
کسانی هستند که کفر را بر ایمان اختیار کردند. (بحر العلوم)
آنان کسانی هستند که گمراهی را گرفته و هدایت را ترک کرده اند. (طبری)
وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ:
و آتش را بجای بهشت انتخاب کردند. (بحر العلوم)
و آنچه را که باعث عذاب آنان در قیامت میشود را گرفته و آنچه را که باعث بخشش آنان میشد را ترک کرده اند. (طبری)
فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ:
پس چه چیزی به آنان جرات انجام اعمال اهل آتش را داده است؟ (بحر العلوم)
چه بقایی در آتش دارند. (بحر العلوم) تعجبی است یعنی چه بسیار در آتش میمانند که جای تعجب دارد.
چه چیزی باعث شده است که آنان بر آتش صبور باشند؟ (طبری)
وقتی آنان هدایت را ترک و گمراهی را اتخاذ کردند، چه چیزی آنان را بر آتش صبور گردانده است. (طبری)
چه جرأت عجیبی بر انجام عمل موجب آتش دارند. (طبری)
تعجب از اینکه چگونه بی مبالات آنچه را که باعث عذاب آنها میشود انجام میدهند انگار که قادر بر صبر برای عذاب هستند والا آنان را صبری نخواهد بود. (مظهری)
ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ ۗ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِي الْكِتَابِ لَفِي شِقَاقٍ بَعِيدٍ ﴿176﴾
الْبَقَرَة
تفسیر

آن عذاب متنوع برای این است که الله تعالی کتب خود را بحق نازل کردو اینان انکار کردند و کسانیکه در کتب الله اختلاف میکنند و به آن کفر میورزند و انکار میکنند، آنان در اختلافی بدور از حق هستند.

مستندات
ذَٰلِكَ:
یعنی مجموع آنچه از ذکر شد مثل در شکمشان آتش میخورند و خداوند با آنان سخن نگوید و آنان را تزکیه نمیکند و عذابی که بخاطر کتمان حق بر آنان مترتب شده است: (آلوسی)
بِأَنَّ اللَّهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ:
بخاطر این است که الله تعالی قرآن را ویا تورات را که آمیخته به حق هستند و در آنها شائبه ی باطل نیست، را نازل کرده است. (آلوسی)
آن عذاب برای این است که الله تعالی قرآن را بحق نازل کرده است و اینان آن را انکار کردند و کفر ورزیدند. (خازن)
وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِي الْكِتَابِ
کسانی که در کتاب اختلاف کردند یعنی به بعضی از کتب الهی ایمان آورده و بعض دیگر را انکار کردهاند. (آلوسی)
یا از پیروی از حق آن کتاب (تورات) سرباز زدند، و بجای آن از خود جایگزین درست کردند،. (آلوسی)
کسانیکه در قرآن اختلاف کردند و بعضی گفتند که این جادو است و بعضی دیگر گفتند که شعر است و بعضی گفتند این افسانه ی قدیمیان است. (آلوسی)
کسانیکه در معانی و تاویل قرآن اختلاف کرده اند، (خازن)
لَفِي شِقَاقٍ بَعِيدٍ:
این افراد، در خلافی بدور از حق هستند و باعث اشد عذاب هستند. (آلوسی)
در گمراهی آشکار هستند. (بحر العلوم)
در دعوایی و اختلافی بدور از حق هستند. (خازن)
GHADIMYOL
قدیم یول پایگاه علمی و پژوهشی معارف اسلامی
قدیم یول

منبعی معتبر برای مطالعه کتاب‌ها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.

✦ علم · ایمان · عمل © کلیه حقوق برای قدیم یول محفوظ می‌باشد.
اپلیکیشن قدیم یول نسخه اندروید را از مایکت دانلود کنید
دانلود